Minisitiri w’ububanyi n’amahanga w’Ubufaransa yanze kwakira Mushikiwabo
Amakuru agera ku kinyamakuru Umuvugizi aturuka i Kigali, yemeza ko minisitiri w’ububanyi n’amahanga w’u Rwanda, madamu Louise Mushikiwabo, yaguye mu kantu ubwo mugenzi we w’Ubufaransa, Alain Juppé, yangaga kumwakira. Uruzinduko rwa Louise Mushikiwabo mu gihugu cy’Ubufaransa rurategura urwa Kagame na we azagirira muri icyo gihugu, taliki ya 12 nzeli uyu mwaka.
Alain Juppé ni umwe mu banyapolitiki b’Ubufaransa bazi neza ikibazo kijyanye n’ihanurwa ry’indege ya Perezida Habyarimana, iyi mpanuka yabaye ku wa 06 mata 1994 ikaba yarahitanye na Perezida w’Uburundi, Sipiriyani Ntaryamira, abanyepolitiki batandukanye bari baherekeje aba bakuru b’ibihugu, ndetse n’abaderevu b’abafaransa bari batwaye iyi ndege. Abajijwe impamvu yatumye Alain Juppé atakira mugenzi we w’u Rwanda, umuvugizi wa minisiteri y’ububanyi n’amahanga w’Ubufaransa, yatangaje ko Alain Juppé atashoboye kuboneka kubera imirimo myinshi yari afite (agenda chargé).
Amakuru akomeje kugera ku kinyamakuru Umuvugizi akaba yemeza ko uyu munyacyubahiro yanze kwakira nkana Louise Mushikiwabo kubera ko Leta ya Kigali ishobora kuba yaragize uruhare rugaragara mu ihanurwa ry’iriya ndege yaguyemo ibitambo by’abafaransa. Ikindi ni uko, ubwo Alain Juppé yasimburaga Bernard Kouchner ku mwanya wa minisitiri w’Ububanyi n’amahanga, Louise Mushikiwabo ubwe ntiyatinze gutangaza ko iyo yari inkuru ibabaje ku Rwanda. Iri jambo ririmo ubuhubutsi ryakurikiwe n’irya shebuja Paul Kagame wunzemo avuga ko atiteguye na we kwakira Alain Juppé mu Rwanda. Mu kumwishingoraho, Alain Juppé na we yahise asubiza Kagame ko atigeze ateganya kujya i Kigali, ko ndetse adakeneye no guhereza Kagame umukono we ! Aya makimbirane hagati y’uyu mutegetsi w’Ubufaransa na Leta y’u Rwanda, ashobora kuba afite ishingiro ryo kuba Louise Mushikiwabo atarakiriwe ejo n’uwo yitaga mugenzi we.
Nubwo Perezida Nicolas Sarkozy asa n’aho ibi bibazo bya dipolomasi biri hagati y’ibihugu byombi, bitamureba, we yiteguye kwakira perezida Kagame mu kwezi gutaha, dore ko na we aheruka kugirira uruzinduko mu Rwanda. Abafaransa benshi bafata Perezida Kagame nk’umuntu ufite amaraso mu biganza kubera iriya ndege ashobora kuba yarahanuye, n’ubwo amaperereza yakozwe n’Ubufaransa mu Rwanda, atarajya ahagaragara. Umubano hagati y’u Rwanda n’Ubufaransa watangiye kuzamo igitotsi ubwo umucamanza w’Ubufaransa, Jean-Louis Bruiguière, yasohoraga manda zagombaga gufata abasirikare 9 bo mu ngabo z’u Rwanda kubera gukekwaho uruhare rwo kurasa indege yari itwaye bariya ba perezida bombi, igahitana abafaransa bari bayitwaye n’abandi bose bari bayirimo.
Leta y’u Rwanda, ibinyujije muri raporo yayo yiswe «Mucyo», yaje kwihimura kuri mandats za Bruiguière, ahubwo yemeza ko Ubufaransa na bwo bwagize uruhare muri jenoside yo muri 94 mu Rwanda. Iyi raporo yahakanaga yivuye inyuma ko u Rwanda rudafite uruhare na rukeya mu ihanurwa ry’indege ya perezida Habyarimana, nyamara Kagame ubwe, mu kiganiro n’abanyamakuru mu mwaka wa 2008, yaje kwivuguruza, avuga ko Ubufaransa butagombaga kurega abasirikare be ko bishe Habyarimana, ko ahubwo bwagombaga kuba ari we burega kuko ari we wari ubayoboye ! Ikindi ni uko Kagame yakunze kwivugira ko aticuza urupfu rwa perezida Habyarimana kuko ngo uyu yamuhejeje mu buhungiro imyaka 30.
Igitangaje na none muri ibi byose, ni uko Ubufaransa buri mu bihugu byafashe iya mbere mu kwirukana perezida wa Libiya ku butegetsi, nyamara bukaba bwarananiwe gukurikirana Kagame ushobora kuba ariwe wahanuye indege, imiryango y’abafaransa bayiguyemo ikaba yarabuze ubutabera, ikiririra mu myotsi.
Ubwo Mushikiwabo na Kagame batangazaga ko kugira Alain Juppé minisitiri w’ububanyi n’amahanga byari inkuru ibabaje ku Rwanda, byari uburyo bwo gushakisha uko Kagame azamucecekesha kugirango atazahirahira abyutsa ibibazo by’abishe abafaransa baguye mu ndege ya Habyarimana. Ibyabaye ejo kuri Louise Mushikiwabo, byerekana neza ko gucecekesha uyu muyobozi, bitazashoboka.
Kagabo, London.(umuvugizi)